تفاوت گیرنده (Consignee) و طرف ابلاغ (Notify Party) در بارنامه چیست؟ اشتباهی که باعث بیخبری و دموراژ میشود
تصور کنید کانتینر شما پس از ۳۰ روز سفر دریایی به بندرعباس رسیده است. کشتی تخلیه شده، کانتینر به محوطه رفته و روزهای “فری تایم” (Free Time) یکی پس از دیگری در حال سپری شدن هستند. شما در دفترتان نشستهاید و منتظر خبر هستید، اما خبری نمیشود. ۱۰ روز میگذرد و ناگهان متوجه میشوید بار رسیده و شما مشمول جریمه سنگین دموراژ شدهاید! با عصبانیت به خط کشتیرانی زنگ میزنید: “چرا به من خبر ندادید؟” و آنها پاسخ میدهند: “ما به شمارهای که در بارنامه بود اعلامیه ورود فرستادیم، اما کسی پاسخگو نبود.”
مشکل کجاست؟ مشکل در پر کردن اشتباه دو فیلد حیاتی در بارنامه است: گیرنده (Consignee) و طرف ابلاغ (Notify Party). بسیاری از بازرگانان فکر میکنند این دو یکی هستند یا اهمیت چندانی ندارند. اما در حقوق حملونقل، این دو فیلد نقشهای کاملاً متفاوتی دارند. یکی “مالک کالا” است و دیگری “نقطه تماس اضطراری”.
در این مقاله تخصصی از کاویان کالا، این تفاوت ظریف اما پرهزینه را کالبدشکافی میکنیم.
۱. گیرنده (Consignee): مالک حقوقی کالا
فیلد “Consignee” مهمترین بخش بارنامه است که مشخص میکند چه کسی حق دارد کالا را در مقصد تحویل بگیرد.
-
نقش: گیرنده، شخصی (حقیقی یا حقوقی) است که قرارداد حمل به نفع او بسته شده و مالکیت کالا (معمولاً) به او منتقل میشود.
-
مسئولیت: پرداخت حقوق گمرکی، مالیات و هزینههای ترخیص بر عهده این شخص است.
-
انواع حالتها:
-
بارنامه مستقیم (Straight B/L): نام خریدار دقیقاً ذکر میشود (مثلاً “شرکت بازرگانی کاویان”). در این حالت فقط همین شرکت میتواند کالا را بگیرد.
-
بارنامه به حوالهکرد (To Order B/L): در این فیلد نوشته میشود “To Order of Bank”. در اینجا، بانک مالک کالا است و تا زمانی که خریدار تسویه حساب نکند و بانک بارنامه را پشتنویسی نکند، خریدار حقی نسبت به کالا ندارد.
-
۲. طرف ابلاغ (Notify Party): زنگ هشدار ورود
فیلد “Notify Party” همانطور که از نامش پیداست، کسی است که باید از ورود کشتی باخبر شود.
-
نقش: این شخص لزوماً مالک کالا نیست و هیچ حق قانونی برای تحویل گرفتن کالا ندارد (مگر اینکه نامش در Consignee هم باشد یا بارنامه را در دست داشته باشد). نقش او صرفاً دریافت “اعلامیه ورود” (Arrival Notice – A/N) از خط کشتیرانی است.
-
چرا مهم است؟ خط کشتیرانی در مقصد، وظیفه ندارد دنبال صاحب کالا بگردد. آنها فقط به آدرس و شماره تماسی که در فیلد Notify Party نوشته شده، یک ایمیل یا فکس میزنند و میگویند “کشتی رسید”. اگر این اطلاعات غلط باشد، هیچکس از رسیدن بار مطلع نمیشود.
چه کسی باید در Notify Party نوشته شود؟
انتخاب صحیح Notify Party یک استراتژی لجستیکی است:
حالت اول: بارنامههای مستقیم (Straight) در این حالت معمولاً نام خریدار هم در Consignee و هم در Notify Party نوشته میشود (Same as Consignee).
حالت دوم: بارنامههای بانکی (To Order) اینجاست که اشتباهات رخ میدهد. وقتی در Consignee نام “بانک” نوشته شده است، بانک معمولاً علاقهای ندارد که با ایمیلهای ورود کشتی بمباران شود! بانک فقط اسناد را نگه میدارد. بنابراین، در فیلد Notify Party باید نام “خریدار واقعی” (Actual Receiver) یا “ترخیصکار” (Customs Broker) یا “فورواردر در مقصد” نوشته شود.
-
توصیه کاویان کالا: بهترین کار این است که نام ترخیصکار خود را به همراه نام خودتان در این بخش بنویسید. ترخیصکاران همیشه گوشبهزنگ ورود کشتی هستند و سریعتر واکنش نشان میدهند.
اشتباهات رایج و عواقب آن
۱. خالی گذاشتن Notify Party: اگر این فیلد خالی باشد یا عبارت مبهمی مثل “Logistics Company” بدون شماره تلفن نوشته شود، خط کشتیرانی نمیداند به چه کسی خبر دهد. نتیجه؟ کانتینر تخلیه میشود، در بندر میماند و جریمه دموراژ کنتور میاندازد تا زمانی که شما خودتان یادتان بیاید پیگیری کنید.
۲. نوشتن اطلاعات قدیمی: شماره فکس یا ایمیل کارمندی که از شرکت رفته است را ننویسید! اطلاعات تماس باید بهروز و متعلق به دپارتمان بازرگانی باشد.
۳. بیتوجهی در روش LC: در اعتبارات اسنادی، بانکها اغلب در متن LC دقیقاً مشخص میکنند که چه کسی باید Notify Party باشد (مثلاً Applicant). اگر فروشنده اشتباه کند و نام کس دیگری را بنویسد، بانک اسناد را رد میکند (Discrepancy) و پول فروشنده را نمیدهد.
کاویان کالا: دیدهبان محمولههای شما
در شرکت حمل و نقل بین المللی کاویان کالا، ما میدانیم که “اطلاعات” به اندازه “کالا” ارزشمند است. هنگام صدور بارنامه (House B/L)، ما با وسواس زیاد اطلاعات تماس شما و ترخیصکارتان را در بخش Notify Party درج میکنیم. علاوه بر این، سیستمهای ردیابی (Tracking) ما به محض نزدیک شدن کشتی به بندر، به طور خودکار به شما هشدار میدهند. ما منتظر اعلامیه خط کشتیرانی نمیمانیم؛ ما پیشدستی میکنیم تا شما حتی یک ساعت از زمان طلایی ترخیص را از دست ندهید.
برای حمل و نقلی که در آن “بیخبری” معنایی ندارد، اسناد حمل خود را به متخصصان کاویان کالا بسپارید.
تلفن :
ایمیل :
